लठ्ठपणा आणि कर्करोग: रोगप्रसारशास्त्र, रोगजनन

 

 Cancers (Basel). 2023 Jan 12;15(2):485. doi: 10.3390/cancers15020485

Obesity and Cancer: A Current Overview of Epidemiology, Pathogenesis, Outcomes, and Management

Sukanya Pati 1, Wadeed Irfan 2, Ahmad Jameel 1, Shahid Ahmed 1,3,*, Rabia K Shahid 1,*

संदर्भ

कॅन्सर्स (बासेल). २०२३ जानेवारी १२; १५(२):४८५. doi: १०.३३९०/कॅन्सर्स१५०२०४८५

लठ्ठपणा आणि कर्करोग: रोगप्रसारशास्त्र, रोगजनन, परिणाम आणि व्यवस्थापनाचा सद्यस्थितीतील आढावा

सुकन्या पती १, वादीद इरफान २, अहमद जमील १, शाहिद अहमद १,३,*, राबिया के शाहिद १,*

संपादक: मसाहितो शिमिझू, अँड्रिया मन्नी

लठ्ठपणाचा संबंध स्तन, कोलोरेक्टल, अन्ननलिका, मूत्रपिंड, पित्ताशय, गर्भाशय, स्वादुपिंड आणि यकृताच्या कर्करोगासह अनेक सामान्य कर्करोगांशी जोडला गेला आहे.

लठ्ठपणामुळे कर्करोगामुळे मृत्यू होण्याचा धोकाही वाढतो आणि उपचारांच्या निवडीवर परिणाम होऊ शकतो. सर्व कर्करोगांपैकी सुमारे ४-८% कर्करोग लठ्ठपणामुळे होतात.

लठ्ठपणामुळे कर्करोग होण्यामागील मूळ यंत्रणा गुंतागुंतीची आहे आणि ती पूर्णपणे समजलेली नाही.

 आहार, व्यायाम आणि वर्तणूक थेरपी यांचा समावेश असलेले जीवनशैलीतील बदल हे उपचारांचे मुख्य आधार आहेत.

औषधोपचार आणि वजन कमी करण्याच्या शस्त्रक्रियेमुळे अधिक वेगाने वजन कमी होते आणि लठ्ठपणा असलेल्या कर्करोगातून वाचलेल्यांच्या एका उपसमूहासाठी त्यांचा वापर केला जाऊ शकतो. हा आढावा खालील बाबींवर प्रकाश टाकतो:

लठ्ठ व्यक्तींमध्ये कर्करोगाचा विकास आणि पुनरावृत्तीशी संबंधित महामारीशास्त्र आणि धोका, तसेच लठ्ठपणाचे व्यवस्थापन.

सारांश

पार्श्वभूमी: लठ्ठपणा किंवा शरीरातील अतिरिक्त चरबी हे एक मोठे जागतिक आरोग्य आव्हान आहे, जे केवळ मधुमेह आणि हृदयरोगाशी संबंधित नाही, तर कर्करोगाच्या एका उपसमूहाच्या विकासासाठी आणि त्याच्याशी संबंधित मृत्यूदरासाठी देखील एक प्रमुख जोखीम घटक आहे.

हा आढावा महामारीशास्त्र, लठ्ठपणा आणि कर्करोगाचा विकास व पुनरावृत्तीशी संबंधित धोका यांमधील संबंध आणि लठ्ठपणाचे व्यवस्थापन यावर लक्ष केंद्रित करतो.

पद्धती: पबमेड (PubMed) आणि गुगल स्कॉलर (Google Scholar) वापरून साहित्य शोध घेण्यात आला आणि त्यासाठी ‘लठ्ठपणा’ (obesity) व ‘कर्करोग’ (cancer) हे कीवर्ड वापरण्यात आले. सप्टेंबर २०२२ पूर्वी इंग्रजीमध्ये प्रकाशित झालेल्या शोधनिबंधांपुरता हा शोध मर्यादित होता आणि त्यात कर्करोगाचे साथरोगशास्त्र, कर्करोगाची रोगनिर्मिती प्रक्रिया, कर्करोगाचे प्रमाण व पुनरावृत्तीचा धोका आणि लठ्ठपणाचे व्यवस्थापन यांचा अभ्यास करणाऱ्या संशोधनांवर लक्ष केंद्रित करण्यात आले होते.

निष्कर्ष: सर्व प्रकारच्या कर्करोगांपैकी सुमारे ४-८% कर्करोग लठ्ठपणामुळे होतात. लठ्ठपणा हा अनेक प्रमुख कर्करोगांसाठी एक धोकादायक घटक आहे, ज्यात रजोनिवृत्तीनंतर होणारा स्तनाचा, कोलोरेक्टल, एंडोमेट्रियल, मूत्रपिंडाचा, अन्ननलिकेचा, स्वादुपिंडाचा, यकृताचा आणि पित्ताशयाचा कर्करोग यांचा समावेश आहे. शरीरातील अतिरिक्त चरबीमुळे कर्करोगामुळे होणाऱ्या मृत्यूचा धोका अंदाजे १७% ने वाढतो. लठ्ठपणा आणि कर्करोगाचा विकास व त्याच्या पुनरावृत्तीशी संबंधित धोका यांच्यातील संबंध पूर्णपणे समजलेला नाही आणि त्यात बदललेले फॅटी ऍसिड चयापचय, बाह्यपेशीय मॅट्रिक्सचे पुनर्रचना, ॲडिपोकाइन्स आणि ॲनाबॉलिक व लैंगिक संप्रेरकांचा स्राव, रोगप्रतिकारशक्तीतील बिघाड आणि दीर्घकालीन दाह यांचा समावेश आहे. लठ्ठपणामुळे उपचारांशी संबंधित दुष्परिणाम देखील वाढू शकतात आणि विशिष्ट प्रकारच्या कर्करोग उपचारांसंबंधीच्या निर्णयांवर परिणाम होऊ शकतो. आहारविषयक सहाय्य आणि वर्तणूक थेरपीसह केलेला सुनियोजित व्यायाम हे प्रभावी उपाय आहेत. ग्लुकागॉन-लाइक पेप्टाइड-१ अॅनालॉग्स आणि बॅरिएट्रिक शस्त्रक्रियेद्वारे उपचार केल्यास अधिक वेगाने वजन कमी होते आणि निवडक कर्करोगमुक्त रुग्णांमध्ये याचा विचार केला जाऊ शकतो.

निष्कर्ष: लठ्ठपणामुळे कर्करोगाचा धोका आणि मृत्यूदर वाढतो. लठ्ठपणामुळे होणाऱ्या कर्करोगांमध्ये वजन कमी करण्याचे उपाय हे कर्करोग उपचारांचा एक महत्त्वाचा घटक म्हणून महत्त्वपूर्ण हस्तक्षेप आहेत. लठ्ठपणा आणि कर्करोग यांच्यातील गुंतागुंतीचे नाते अधिक स्पष्ट करण्यासाठी आणि प्रभावी हस्तक्षेपांसाठी लक्ष्ये निश्चित करण्यासाठी भविष्यात अधिक अभ्यासाची आवश्यकता आहे.