Tuesday, September 1, 2026

पोट फुगण्यासह बद्धकोष्ठतेच्या लक्षणांची कारणमीमांसा

 

संदर्भ

ॲन मेड. २०२६ जून १९; ५८(१):२६८४१७२. doi: १०.१०८०/०७८५३८९०.२०२६.२६८४१७२

पोट फुगण्यासह बद्धकोष्ठता: मूल्यांकन आणि व्यवस्थापनासाठी एक नैदानिक ​​दृष्टिकोन

डेव्हिड जे कॅंगेमी ए,✉, ॲडम पी लैटमन बी, ओरिट फेमन बी, बियान्का डब्ल्यू चांग सीएच

पोट फुगण्यासह बद्धकोष्ठतेच्या लक्षणांची कारणमीमांसा

पोट फुगण्यासह बद्धकोष्ठतेचा अनुभव घेणाऱ्या प्रौढ व्यक्तीमध्ये अनेक जठरांत्र विकारांचा विचार केला पाहिजे, ज्यामध्ये सीआयसी (CIC), आयबीएस (IBS) (प्रामुख्याने बद्धकोष्ठता [IBS-C] किंवा मिश्र प्रकार [IBS-M]), पेल्विक फ्लोर डिसफंक्शन (PFD; उदा. डिससिनर्जिक डेफिकेशन आणि पेल्विक फ्लोरमधील रचनात्मक विकृती), आणि आतड्यांमधील सूक्ष्मजीवांची अतिरिक्त वाढ, विशेषतः आतड्यांमधील मिथेनोजेनची अतिरिक्त वाढ (IMO) यांचा समावेश आहे.  याव्यतिरिक्त, जरी जठरांत्राच्या हालचाली बिघडल्यामुळे पोट फुगू शकते, तरी गॅस्ट्रोपॅरेसिस आणि क्रॉनिक इंटेस्टाइनल स्यूडो-ऑब्स्ट्रक्शन यांसारखे हालचालीचे विकार तुलनेने दुर्मिळ आहेत (आकृती 1) [6,18–30]. बद्धकोष्ठतेच्या जठरांत्र-व्यतिरिक्त, दुय्यम कारणांचा देखील विचार केला पाहिजे [20]. बद्धकोष्ठता ही चयापचय विकार (उदा. डायबेटिक न्यूरोपॅथी आणि हायपोथायरॉईडीझम), इलेक्ट्रोलाइट असंतुलन/विकृती (उदा. हायपरकॅल्सेमिया, हायपोकॅलेमिया आणि हायपोमॅग्नेसेमिया), एंडोमेट्रिओसिस आणि न्यूरोलॉजिकल विकार (उदा. पार्किन्सन्स रोग आणि स्मॉल फायबर न्यूरोपॅथी) यांसारख्या इतर कारणांमुळे दुय्यम असू शकते किंवा वाढू शकते [20,26–29,31].  डॉक्टरांच्या चिठ्ठीने मिळणाऱ्या आणि डॉक्टरांच्या चिठ्ठीशिवाय मिळणाऱ्या (OTC) उत्पादनांच्या वापराविषयी चौकशी करणे महत्त्वाचे आहे, कारण अनेक सामान्यपणे दिली जाणारी औषधे, जसे की अँटीकोलिनर्जिक, कॅल्शियमयुक्त अँटासिड्स, ओपिओइड वेदनाशामक आणि आहारातील पूरक (उदा. लोह, कॅल्शियम) बद्धकोष्ठता निर्माण करू शकतात [20]. हा लेख संभाव्य जठरांत्र-संबंधित कारणांवर लक्ष केंद्रित करतो; दुय्यम कारणांविषयी अतिरिक्त माहिती शोधणाऱ्या वाचकांनी हे उद्धृत केलेले संदर्भ [32–34] तपासावेत. सेलिॲक रोग (म्हणजेच, अनुवांशिकदृष्ट्या संवेदनशील व्यक्तींमध्ये ग्लूटेनला असामान्य प्रतिक्रिया देणारी स्वयंप्रतिरोधकता), नॉन-सेलिॲक ग्लूटेन संवेदनशीलता (म्हणजेच, ग्लूटेनला अशी प्रतिक्रिया जी ॲलर्जी किंवा स्वयंप्रतिरोधकतेमुळे होत नाही), आणि अन्न असहिष्णुता हे पोट फुगण्यामागील संभाव्य मूळ कारणे आहेत; तथापि, या स्थितींमध्ये बद्धकोष्ठतेपेक्षा अतिसार अधिक सामान्यपणे दिसून येतो [19,35].







No comments:

Post a Comment