आहारातील साखरेचा वापर आणि आरोग्य:

   अलिकडच्या वर्षांत, अनेक अभ्यासांनी मानवी आरोग्यावर साखरयुक्त पेयांच्या होणाऱ्या दुष्परिणामांवर लक्ष केंद्रित केले आहे,

कारण एकूण अतिरिक्त साखर किंवा मुक्त साखरेच्या सेवनामध्ये या पेयांचा मोठा वाटा आहे आणि त्यांच्या सेवनाचा दर वेगाने वाढत आहे.(२४ २५ २६)

सर्वसाधारणपणे, साखरयुक्त पेये हे अतिरिक्त साखरेचे सर्वात मोठे स्रोत आहेत, ज्यामध्ये कार्बोनेटेड आणि नॉन-कार्बोनेटेड शीतपेये, फळांचे रस, आणि स्पोर्ट्स व एनर्जी ड्रिंक्स यांचा समावेश होतो(.२७)

मागील सर्वेक्षणांनी असे दर्शविले आहे की अनेक विकसित देशांमध्ये साखरयुक्त पेयांचे सेवन कमी होत आहे, जरी सेवनाची पातळी उच्च राहिली आहे.२७ २८

तथापि, अनेक विकसनशील देशांमध्ये साखरयुक्त पेयांचे सेवन अजूनही वाढत आहे, ज्याचे श्रेय आर्थिक विकासासोबत वाढलेल्या त्यांच्या उपलब्धतेला दिले जाऊ शकते.२९

कोका-कोला कंपनीच्या २००७ च्या वार्षिक अहवालात असे दिसून आले की भारत आणि चीनमध्ये साखरयुक्त पेयांचे सेवन एका वर्षात अनुक्रमे १४% आणि १८% ने वाढले.(३०)

२०१८ मध्ये चीनी प्राथमिक आणि कनिष्ठ माध्यमिक शाळेतील विद्यार्थ्यांच्या अभ्यासातून असे दिसून आले आहे की, साखरयुक्त पेये शालेय विद्यार्थ्यांच्या एकूण कॅलरी सेवनापैकी १०-१५% पुरवतात.(३१)

नॅशनल हेल्थ अँड न्यूट्रिशन एक्झामिनेशन सर्व्हे (NHANES) च्या आकडेवारीनुसार, २००९-१० मध्ये, अमेरिकेत मुले/किशोरवयीन आणि प्रौढांमध्ये, साखरयुक्त पेयांच्या सेवनाने दैनंदिन ऊर्जा सेवनात अनुक्रमे ८% आणि ६.९% योगदान दिले.३२

याव्यतिरिक्त, २०१० मध्ये केलेल्या एका जागतिक सर्वेक्षणात असे आढळून आले की, जगभरात लठ्ठपणामुळे होणारे एकूण १,८०,००० मृत्यू साखरयुक्त पेयांच्या सेवनामुळे झाले होते.३३ या सर्व निष्कर्षांमुळे जगभरात साखरेचा वापर मर्यादित करण्यासाठी धोरणे विकसित करण्यास प्रोत्साहन मिळते, ज्यात साखरेवरील कर, अन्न लेबलिंग कायदे आणि जाहिरात व विपणनावरील निर्बंध यांचा समावेश आहे.३४ ३५ ३६ ३७ दरम्यान, जागतिक आरोग्य संघटना (WHO), अमेरिकेचे कृषी विभाग आणि अमेरिकेचे आरोग्य आणि मानवी सेवा विभाग यांसारख्या राष्ट्रीय आणि आंतरराष्ट्रीय संस्थांनी मुक्त साखर किंवा अतिरिक्त साखरेचा वापर कमी करण्याची शिफारस केली आहे. एकूण दैनंदिन ऊर्जा सेवनाच्या १०%.२३ ३८

गेल्या काही दशकांमध्ये साखरेच्या सेवनाचा आणि विविध आरोग्य परिणामांचा संबंध तपासणारे निरीक्षणात्मक अभ्यास आणि यादृच्छिक नियंत्रित चाचण्यांचे अनेक मेटा-विश्लेषण प्रकाशित झाले असले तरी, अभ्यासाच्या रचनेतील उणिवा, आहारातील साखरेच्या सेवनाची वेगवेगळी मोजमापे, विसंगत निष्कर्ष आणि एक्सपोजरच्या (exposure) वेगवेगळ्या व्याख्यांमुळे निश्चित निष्कर्ष काढणे कठीण होते.

म्हणून, साखर प्रतिबंधासाठी तपशीलवार धोरणे विकसित करण्यापूर्वी, 

आहारातील साखरेच्या सेवनाचा सर्व आरोग्य परिणामांशी असलेल्या

 संबंधांबद्दलच्या सध्याच्या पुराव्याच्या गुणवत्तेचे सर्वसमावेशकपणे मूल्यांकन करणे आवश्यक आहे. आहारातील साखरेचे सेवन आणि कोणतेही आरोग्य परिणाम यावर उपलब्ध असलेल्या सर्व अभ्यासांच्या पुराव्याची गुणवत्ता, संभाव्य पूर्वग्रह आणि वैधता यांचे मूल्यांकन करण्यासाठी, आम्ही या विषयावरील मेटा-विश्लेषणांचे एक सर्वसमावेशक पुनरावलोकन केले.

संदर्भ

fBMJ

. २०२३ एप्रिल ५;३८१:e०७१६०९. doi: 10.1136/bmj-2022-071609

 आहारातील साखरेचा वापर आणि आरोग्य: छत्री पुनरावलोकन

 यिन हुआंग 1, झेयू चेन 1, बो चेन 1, जिन्झे ली 1, झियांग युआन 2, जिन ली 1, वेन वांग 3, टिंगिंग दाई 4, हॉन्गयिंग चेन 5, यान वांग 5, रुई वांग 1, क्यु आंग 1, पु आंग 1, पू आंग डोंग 1, चेंगफेई लिऊ 

BMJ

. 2023 Apr 5;381:e071609. doi: 10.1136/bmj-2022-071609

Dietary sugar consumption and health: umbrella review

Yin Huang 1, Zeyu Chen 1, Bo Chen 1, Jinze Li 1, Xiang Yuan 2, Jin Li 1, Wen Wang 3, Tingting Dai 4, Hongying Chen 5, Yan Wang 5, Ruyi Wang 1, Puze Wang 1, Jianbing Guo 1, Qiang Dong 1, Chengfei Liu